ºÉǸÀfêÀ£À
ºÁ¢AiÀÄ ºÀjPÁgÀ....
VjeÁ±Á¹Ûç,
ªÀÄÄA§¬Ä
PÀ¼ÉzÀ ªÀgÀĵÀ ªÉÄîÄPÉÆÃmÉUÉ ¨sÉÃn¬ÄvÁÛÛUÀ, zÉêÀ¸ÁÜ£ÀzÀ DªÀgÀtzÀ MAzÀÄ
ªÀÄ£ÉAiÀÄ ªÀÄÄAzÉ ºÉAUÀ¸ÉƧâ¼ÀÄ MAzÀÄ ªÀÄUÀĪÀ£ÀÄß JwÛPÉÆAqÀÄ
ªÀÄÄzÁÝqÀÄwÛzÀݼÀÄ. ºÉAUÀ¸ÀÄ ªÀÄUÀĪÀ£ÀÄß ªÀÄÄzÁÝqÀĪÀÅzÀgÀ°è «±ÉõÀªÉãÀÄ
JAzÀÄ PÉüÀ§ºÀÅzÀÄ. DzÀgÉ D ºÉAUÀ¸ÀÄ ªÀÄÄzÁÝqÀÄwÛzÀÝ ªÀÄUÀÄ CªÀ¼ÀzÁVgÀ°®è.
vÁ¬ÄAiÉƧâ¼ÀÄ AiÀiÁªÀ PÁgÀtPÉÆÌà vÁ£ÀÄ ºÉvÀÛ PÀÆqÀ¯Éà ©¸Ár ºÉÇÃVzÀÝ ªÀÄUÀÄ
CzÀÄ. EAvÀºÀ vÀåf¸À®àlÖ ºÀ®ªÁgÀÄ C£ÁxÀ ªÀÄPÀ̼ÀÄ, CAUÀ«PÀ® ªÀÄPÀ̼ÀÄ C°è£À
‘PÀgÀÄuÁUÀȺÀ’ zÉƼÀUÉ ¨É¼ÉzÀÄ, ªÀÄÄAzÉ M¼ÉîAiÀÄ ¨Á¼À£ÀÄß PÀArªÉ; E£ÀÆß
¨É¼ÉAiÀÄÄwÛªÉ. vÁAiÀÄA¢gÀ£Éßà PÁtzÀ F zÀÄgÀzÀȵÀÖ ªÀÄPÀ̽UÉ vÁAiÀÄA¢gÀ
¦æÃwAiÀÄ£ÀÆß, ¥ÉÇõÀuÉAiÀÄ£ÀÆß ¤ÃqÀÄwÛgÀĪÀ F
‘PÀgÀÄuÁUÀȺÀ’zÀ »AzÉ EgÀĪÀ vÁ¬ÄAiÉÄAzÀgÉ ¨ÉÃgÉ AiÀiÁgÀÆ C®è. CªÀgÉà ¸ÀÄgÉÃAzÀæ PË®V.
¸ÀÄgÉÃAzÀæ PË®VAiÀĪÀgÀÄ d¤¹zÀÄÝ 1934gÀ CPÉÆÖçgï 24gÀAzÀÄ. zsÁgÀªÁqÀ
f¯ÉèAiÀÄ UÀÄrUÉÃj JA§ ºÀ½îAiÀÄ°è. CzÀÄ gÁ¶ÖçÃAiÀÄ ZÀ¼ÀªÀ½UÉ wêÀæªÁzÀ PÁªÀÅ
ªÀÄÆrzÀ ¸ÀAzÀ¨sÀð. CzÀgÀ ¥Àæ¨sÁªÀ PË®VAiÀĪÀgÀ ªÉÄÃ¯É ©ÃgÀzÉà ºÉÇÃUÀ°®è. CªÀgÀÄ
ºÀvÀÄÛ ªÀgÀĵÀzÀ ¨Á®PÀjgÀĪÁUÀ¯ÉÃ, qÁ. J£ï.J¸ï. ºÀrÃðPÀgï CªÀgÀ ¸ÉêÁzÀ¼ÀªÀ£ÀÄß
¸ÉÃjzÀgÀÄ. ¥Àæ¨sÁvÀ ¥sÉÃjUÀ¼À°è, ¥Àæw¨sÀl£Á ªÉÄgÀªÀtÂUÉUÀ¼À°è ¨sÁUÀªÀ»¹zÀgÀÄ.
J¼ÉAiÀÄ ªÀAiÀĹì£À°èAiÉÄà ¥ÉÇðøÀgÀ zËdð£ÀåUÀ½UÉ, ¸ÁªÀiÁfPÀ C£ÁåAiÀÄUÀ½UÉ
¸ÁQëAiÀiÁzÀgÀÄ. PË®VAiÀĪÀgÀ ¨Á®åªÀ£ÀÄß gÀƦ¹zÀÄÝ EAvÀºÀ zÉñÀ¥ÉæêÀÄzÀ »£É߯É.
DzÀÄzÀjAzÀ ªÀÄÄAzÉ CªÀgÀÄ zÉñÀªÀ£ÀÄß PÀlÄÖªÀÅzÀPÁÌV vÀªÀÄä §zÀÄPÀ£ÉßÃ
ªÀÄÄr¥ÁVlÖgÀÄ.
E¥ÀàvÀÄÛ ªÀgÀĵÀzÀ AiÀÄĪÀPÀ PË®VAiÀĪÀgÀÄ, J¸ï.J¸ï.J¯ï.¹.
¥ÀæªÀiÁt¥ÀvÀæzÀ eÉÆvÉUÉ EAVèµï mÉʦAUï eÁÕ£ÀªÀ£ÀÆß ªÀÄvÀÄÛ ¸ÁªÀÄåªÁzÀ-¸ÀªÀiÁdªÁzÀUÀ¼À
MA¢µÀÄÖ PÀ£À¸ÀÄUÀ¼À£ÀÆß ºÉÇvÀÄÛPÉÆAqÀÄ ªÀÄÄA§¬ÄUÉ PÁ°lÖgÀÄ. UÁA¢üÃfAiÀĪÀgÀ
D¥ÀÛªÉÊzÀågÁVzÀÝ qÁ. ¢£ïµÁ ªÉĺÁÛgÀªÀgÀÄ C°è£À ªÀÄ®¨Ágï »¯ï£À°è
£ÀqɸÀÄwÛzÀÝ ‘¥ÀæPÀÈw aQvÁì®AiÀÄ’zÀ°è
mÉʦ¸ïÖ DV PÉ®¸ÀPÉÌ ¸ÉÃjPÉÆAqÀgÀÄ. C°èUÉ C£ÉÃPÀ gÁ¶ÖçÃAiÀÄ ªÀÄÄRAqÀgÀÄ aQvÉì
¥ÀqÉzÀÄPÉƼÀî®Ä §gÀÄwÛzÀÄÝ, MªÉÄä ¸ÀªÀÄUÀæ PÁæAwAiÀÄ ºÀjPÁgÀgÁzÀ dAiÀÄ¥ÀæPÁ±ï
£ÁgÁAiÀÄuï CªÀgÀÆ «±ÁæAwUÉAzÀÄ vÀAUÀ®Ä §A¢zÀÝgÀÄ. D ªÉüÉUÁUÀ¯Éà PË®VAiÀĪÀgÀÄ,
Qè¤QÌUÉ §gÀÄwÛzÀÝ ‘ºÀjd£À’ ªÁgÀ¥ÀwæPÉAiÀÄ°è «£ÉÆèÁ ¨sÁªÉ CªÀgÀ ‘¨sÀÆzÁ£À ZÀ¼ÀªÀ½À’
ªÀÄvÀÄÛ eÉ.¦.AiÀĪÀgÀÄ CzÀ£ÀÄß ªÀiÁ¥Àðr¹ gÀƦ¹zÀÝ ‘fêÀ£ÀzÁ£À’ «µÀAiÀÄUÀ¼À£ÀÄß
N¢ §ºÀ¼À ¥Àæ¨sÁ«vÀgÁV, D ZÀ¼ÀªÀ½UÀ¼À°è ¸ÉÃjPÉƼÀî®Ä §AiÀĹzÀÝgÀÄ. D ¸ÀªÀÄAiÀÄPÉÌ
¸ÀjAiÀiÁV eÉ. ¦.AiÀĪÀgÀ ¸ÉÖ£ÉÆà DVzÀÝ PÉÃgÀ¼ÀzÀ ¥ÀgÀ±ÀÄgÁªÀiï J£ÀÄߪÀªÀgÀÄ
PÁgÀuÁAvÀgÀUÀ½AzÀ vÀªÀÄä vÁAiÀiÁßrUÉ ªÀÄgÀ¼À¨ÉÃPÁV §A¢vÀÄ. eÉ.¦.AiÀĪÀjUÉ
vÀªÀÄä PÁUÀzÀ¥ÀvÀæUÀ¼À£ÀÄß, ¥ÀvÀæªÀåªÀºÁgÀUÀ¼À£ÀÄß ¤ªÀð»¸À®Ä ºÁUÀÆ EvÀgÉ
PÉ®¸ÀUÀ¼À°è £ÉgÀªÁUÀ®Ä M§â AiÀÄĪÀPÀ£À CUÀvÀå«vÀÄÛ. PË®VAiÀĪÀgÀ gÉÆnÖ eÁj
vÀÄ¥ÀàPÉÌ ©¢ÝvÀÄ. PË®VAiÀĪÀgÀÄ, ¢£ïµÁ
ªÉĺÁÛ CªÀgÀ ²¥sÁgÀ¹£À ªÉÄÃgÉUÉ eÉ.¦.AiÀĪÀgÀ §½ ¸ÉÖ£ÉÆà DV ¸ÉÃjPÉÆAqÀgÀÄ.
eÉ.¦.AiÀĪÀgÀÄ PË®VAiÀĪÀgÀ£ÀÄß ¸ÁéUÀw¹, vÀªÀÄä ¸ÉêÉUÁV Ej¹PÉÆAqÀ PÀëtUÀ¼ÀÄ
PË®VAiÀĪÀgÀ ¥Á°UÉ CvÀåAvÀ ªÀĺÀvÀézÁÝzÀªÀÅ. ¸ÀºÀd, ¸ÉßúÀ¥ÀÇtð eÉ.¦.AiÀĪÀgÀ
MqÀ£ÁlzÀ°è PË®VAiÀĪÀgÀ ªÀåQÛvÀéªÀÅ CgÀ¼À®Ä ¥ÁægÀA©ü¹vÀÄ. 52 ªÀgÀĵÀzÀ eÉ. ¦.,
20 ªÀgÀĵÀzÀ PË®VAiÀĪÀgÀ£ÀÄß vÀªÀÄä ¸ÉßûvÀ£À£ÁßV ¹éÃPÀj¹zÀgÀÄ. CªÀj§âgÀ
¸ÉßúÀ UÁqsÀªÁ¬ÄvÀÄ. PÁ²äÃgÀ¢AzÀ PÀ£ÁåPÀĪÀiÁjAiÀĪÀgÉUÉ, ªÀÄÄA§¬Ä¤AzÀ
PÉÆïÉÆÌÃvÁÛÛzÀªÀgÉUÉ ¨sÁgÀvÀzÀ GzÀÝUÀ® ¥ÀæªÁ¸À ªÀiÁqÀÄvÁÛ, PË®VAiÀĪÀgÀÄ eÉ.¦.AiÀĪÀgÀ
eÉÆvÉ C£ÉÃPÀ PÁAiÀÄðPÀæªÀÄUÀ¼À°è ¨sÁVAiÀiÁzÀgÀÄ. “PÁæAwAiÀÄ ºÀA§® £À£ÀߣÀÄß
ªÀiÁPïìðªÁzÀzÀ PÀqÉUÉ PÉÆAqÉƬÄÝvÀÄ. C£ÀAvÀgÀ gÁ¶ÖçÃAiÀÄ ZÀ¼ÀªÀ½AiÀÄ ªÀÄÆ®PÀ
¥ÀæeÁ¸ÀvÁÛvÀäPÀ ¸ÀªÀiÁdªÁzÀzÀ PÀqÉ wgÀÄV¹, vÀzÀ£ÀAvÀgÀ «£ÉÆèÁfAiÀĪÀgÀ
¥ÉæêÀĪÀiÁUÀðzÀ C»A¸ÁvÀäPÀ PÁæAwUÉ £À£ÀߣÀÄß ªÀÄÄnÖ¹vÀÄ. CzÀ£ÀÄß £Á£ÀÄ
ªÀiÁ£À«ÃAiÀÄ PÁæAwAiÀÄ ªÀÄÆ®PÀzÀ ¸ÁªÀiÁfPÀ PÁæAw JAzÀÄ ªÀtÂð¹zÉ” JA§
eÉ.¦.AiÀĪÀgÀ ªÀiÁw£À ªÀÄÆ®PÀªÉÃ, ‘eÉ.¦.AiÀĪÀgÀÄ ºÉÃUÉ vÀªÀÄä PÁ¯Á£ÀĨsÀªÀ
ªÀÄvÀÄÛ PÁAiÀiÁð£ÀĨsÀªÀzÀ ¢ÃWÀð ªÉÊZÁjPÀ AiÀiÁvÉæAiÀÄ ªÀÄÆ®PÀ ¸ÀªÉÇÃðzÀAiÀÄ
DAzÉÆî£ÀªÀ£ÀÄß vÀ®¦zÀgÀÄ’ JA§ «µÀAiÀĪÀ£ÀÄß PË®VAiÀĪÀgÀÄ «±ÀzÀ¥Àr¸ÀÄvÁÛgÉ.
eÉ.¦.AiÀĪÀgÀ CAvÀºÀ LwºÁ¹PÀ WÀlÖzÀ°è CªÀgÀ ¸ÀºÁAiÀÄPÀgÁV ¸ÉÃjPÉÆArzÀÝjAzÁV
PË®VAiÀĪÀgÀ §zÀÄQ£À ¢PÉÌà §zÀ¯Á¬ÄvÀÄ.
PË®VAiÀĪÀgÀÄ eÉ.¦.AiÀĪÀgÀ D¥ÀÛ¸ÀºÁAiÀÄPÀgÁzÀ ªÉÄïÉ, ¸ÀªÉÇÃðzÀAiÀÄ
¸ÀªÉÄäüÀ£ÀUÀ¼Éà C®èzÉÃ, ¨ÉÃgÉ ¨ÉÃgÉ HgÀÄUÀ¼À°è £ÀqÉAiÀÄÄwÛzÀÝ ‘¸ÀªÀð ¸ÉêÁ ¸ÀAWÀ’ ¸À«ÄwAiÀÄ
¸À¨sÉUÀ½UÉ, eÉ.¦. AiÀĪÀgÀÄ ¸ÀA¥ÀPÀð«j¹PÉÆArzÀÝ ‘EArAiÀÄ£ï PÀ«Än ¥sÁgï PÀ®ÑgÀ¯ï
¦üûæÃqÀA’ ¸ÀA¸ÉÜ K¥Àðr¸ÀÄwÛÛzÀÝ ¸À¨sÉUÀ½UÉ CªÀgÀ eÉÆvÉUÉ ºÉÇÃUÀ¨ÉÃPÁV
§gÀÄwÛvÀÄÛ. n¨ÉlÖ£ÀÄß aãÁ
DPÀæ«Ä¹PÉÆAqÁUÀ zÀ¯ÉʯÁªÀÄ ¨sÁgÀvÀPÉÌ Nr §AzÀÄ »ªÀiÁZÀ® ¥ÀæzÉñÀzÀ
zsÀªÀiïð¸Á¯ÁzÀ°è D±ÀæAiÀÄ ¥ÀqÉzÀ ¸ÀAUÀwAiÀÄ PÀÄjvÀÄ eÉ.¦.AiÀĪÀgÀÄ “mÁæöåfr
D¥sï n¨Émï” JA§ QgÀÄ¥ÀŸÀÛPÀªÉÇAzÀ£ÀÄß §gÉzÀgÀÄ. D ¥ÀŸÀÛPÀzÀ §ºÀŨsÁUÀªÀ£ÀÄß
§gÉzÀÄPÉÆAqÀÄ mÉÊ¥ï ªÀiÁqÀĪÀ CzÀȵÀÖ vÀªÀÄä ¥Á°UÉ zÉÆgÉQzÀÄzÀÄ vÀªÀÄä §zÀÄQ£À
MAzÀÄ ªÀÄÄRå WÀl£É JAzÀÄ PË®VAiÀĪÀgÀÄ ºÉüÀÄvÁÛgÉ. C®èzÉà eÉ.¦ ªÀÄvÀÄÛ
zÀ¯ÉʯÁªÀÄgÀ ¥ÀgÀ¸ÀàgÀ ¨sÉÃn, D°AUÀ£À ªÀÄvÀÄÛ ªÀiÁvÀÄPÀvÉUÉ vÁªÀÅ ¸ÁQëAiÀiÁVzÀÝ
ªÀĺÀvÀézÀ ¸ÀAUÀwAiÀÄ£ÀÆß PË®VAiÀĪÀgÀÄ ªÀåPÀÛ¥Àr¸ÀÄvÁÛgÉ. DzÀgÉ D
ªÀiÁvÀÄPÀvÉAiÀÄ£ÀÄß zÁR°¸À®Ä DUÀ°®è J£ÀÄߪÀ ªÀåxÉ CªÀjUÉ FUÀ®Æ EzÉ.
ªÀÄzÁæ¹£À°è gÁeÁfAiÀĪÀgÀÄ ¸ÀévÀAvÀæ ¥ÀPÀë gÀa¸ÀĪÀ ªÀÄÄ£Àß
eÉ.¦.AiÀĪÀgÉÆqÀ£É ªÀiÁvÀ£ÁrzÀ ¸Àé®à ¢£ÀUÀ¼À¯Éèà D ¥ÀPÀëªÀÅ gÀZÀ£ÉAiÀiÁzÀ LwºÁ¹PÀ
WÀl£ÉAiÀÄ£ÀÄß £ÉÆÃrzÀ ¨sÁUÀåªÀÇ vÀªÀÄäzÁ¬ÄvÉAzÀÄ PË®VAiÀĪÀgÀÄ §gÉAiÀÄÄvÁÛgÉ.
PË®VAiÀĪÀgÀÄ £ÉÆÃrzÀ E£ÉÆßAzÀÄ, C«¸ÀägÀtÂÃAiÀÄ LwºÁ¹PÀ WÀl£ÉAiÉÄAzÀgÉ,
¯ÉÆûAiÀiÁ ªÀÄvÀÄÛ eÉ.¦. «Ä®£À. ºÉÊzÀgÁ¨Á¢£À°è ªÀÄÆgÀÄ ¢£ÀUÀ¼À PÁ® £ÀqÉzÀ
ªÀiÁvÀÄPÀvÉAiÀÄ ¸ÀAzÀ¨sÀðzÀ°è ¯ÉÆûAiÀiÁ CªÀgÀÄ eÉ.¦.AiÀĪÀgÀ£ÀÄß ¸ÀªÀiÁdªÁzÀzÀ
PÁAiÀÄðPÀæªÀÄUÀ¼ÉqÉUÉ ªÀÄvÉÛ ¸É¼ÉAiÀÄ®Ä ªÀiÁrzÀ ¥ÀæAiÀÄvÀß, eÉ.¦.AiÀĪÀgÀ
¸ÀªÉÇÃðzÀAiÀÄ ¥ÀjPÀ®à£ÉAiÀÄ §UÉV£À M®ªÀÅ, FªÀðgÀÆ vÀªÀÄävÀªÀÄä «ZÁgÀUÀ¼À wêÀæ
¥Àæw¥ÁzÀPÀgÁVzÀÝjAzÀ ¸ÀAzsÁ£ÀªÀÅ ªÀÄÄjzÀÄ©zÀÝ §UÉ ªÀÄÄAvÁzÀªÀÅUÀ¼À §UÉÎ CvÀåAvÀ
¸ÁégÀ¸ÀåªÁV PË®VAiÀĪÀgÀÄ §gÉAiÀÄÄvÁÛgÉ.
UÀAiÀiÁ f¯ÉèAiÀÄ ¸ÉÆÃSÉÆÃzÉêÁæ JA§ UÁæªÀÄzÀ°èzÀÝ eÉ.¦.AiÀĪÀgÀ
¸ÀªÉÇÃðzÀAiÀÄ D±ÀæªÀÄzÀ PÁAiÀÄðZÀlĪÀnPÉUÀ¼À°è ¨sÁUÀªÀ»¹ CzÀ£ÀÄß ºÀwÛgÀ¢AzÀ
£ÉÆÃrzÀ ¨sÁUÀåªÀÇ PË®VAiÀĪÀgÀzÁÝVzÉ.
1954 jAzÀ ¸ÀvÀvÀªÁV LzÀÄ ªÀgÀĵÀUÀ¼À PÁ® CAzÀgÉ 1959gÀªÀgÉUÉ “eÉ.¦. JA§
«±Àé«zÁå®AiÀÄ”zÀ M¼ÀVzÀÄÝ CªÀjAzÀ PÀ°vÀÄPÉÆAqÀ ¸ÀAUÀwUÀ¼ÀÄ C¥ÁgÀ J£ÀÄßvÁÛgÉ
PË®VAiÀĪÀgÀÄ. eÉ.¦.AiÀĪÀgÀÄ dªÁºÀgï¯Á¯ï £ÉºÀgÀÄ ºÁUÀÆ ©ºÁgÀzÀ ¥ÀæxÀªÀÄ ªÀÄÄRå
ªÀÄAwæ ²æÃPÀȵÀÚ ¹£ÁígÉÆA¢UÉ ªÀiÁrzÀ ¥ÀvÀæªÀåªÀºÁgÀUÀ¼Éà C®èzÉÃ, ¥ÀwæPÉUÀ½UÉ
§gÉzÀ ¯ÉÃR£À ªÀÄvÀÄÛ ¥ÀwæPÁ ºÉýPÉUÀ¼À ¥ÀæPÀluÉAiÀÄ°èAiÀÄÆ PË®VAiÀĪÀgÀ ¥Á®Ä
§ºÀ¼À E¢ÝgÀ¨ÉÃPÀÄ. DzÀgÀÆ “£À£Àß ¥Á®Ä QjzÁVzÀÝgÀÆ vÀ£ÀÆä®PÀ w½zÀÄPÉÆAqÀ ¸ÀAUÀw
C¥ÁgÀ” J£ÀÄߪÀ «£ÀAiÀÄ CªÀgÀzÀÄ.
eÉ.¦ ªÀÄvÀÄÛ PË®VAiÀĪÀgÀÄ JµÀÄÖ ¤PÀlgÁzÀgÉAzÀgÉ, PË®VAiÀĪÀgÀ
ªÀÄzÀĪÉUÉ §gÀ¯ÁgÀzÉà ºÉÇÃzÀzÀÝPÉÌ eÉ.¦.AiÀĪÀgÀÄ CªÀjUÉ MAzÀÄ ¥ÀvÀæªÀ£ÀÆß
§gÉzÀzÀÝ£ÀÄß PË®VAiÀĪÀgÀÄ £É£À¦¹PÉƼÀÄîvÁÛgÉ.
§ºÀ¼À »AzÀĽ¢zÀÄÝ, PÉ®ªÀÅ §ÄqÀPÀlÄÖ d£ÁAUÀUÀ½AzÀ®Æ PÀÆrzÀÝ, ªÀÄAqÀå
f¯ÉèAiÀÄ ªÉÄîÄPÉÆÃmÉAiÀÄ£ÀÄß d£À¸ÉêÉUÁV 1959 gÀ°è DAiÀÄÄÝPÉÆAqÀÄ C¯Éèà §AzÀÄ
£É¯É¹zÀ PË®VAiÀĪÀgÀÄ, ªÀÄÄAzÀĪÀgɹzÀÄÝ eÉ.¦.AiÀĪÀgÀ
PÁAiÀÄðZÀlĪÀnPÉUÀ¼À£ÉßÃ. §ºÀ¼À ªÀgÀĵÀUÀ¼À C£ÀAvÀgÀ eÉ.¦.AiÀĪÀgÀÆ
ªÉÄîÄPÉÆÃmÉUÉ §AzÀzÀÝ®èzÉ, C°è MAzÀÄ ¸ÁªÀðd¤PÀ ¸À¨sÉAiÀÄ£ÀÆß £ÀqɹzÀÄÝ
CªÀj§âgÀ £ÀqÀÄ«£À ¸ÀA§AzsÀzÀ ‘a£ÀßzÀ ªÉÄgÀÄV£À ¸ÀAUÀw’ JAzÀÄ PË®VAiÀĪÀgÀÄ
ºÉªÉÄä¥ÀqÀÄvÁÛgÉ.
ªÉÄîÄPÉÆÃmÉAiÀÄ°è £É¯É¤AvÀ PË®VAiÀĪÀgÀÄ ªÀĺÁvÁä UÁA¢ü, «£ÉÆèÁ
ªÀÄvÀÄÛ eÉ.¦., EªÀgÉ®ègÀ DzÀ±ÀðUÀ¼À£ÀÄß PÁAiÀÄðgÀÆ¥ÀPÉÌ vÀgÀ®Ä vÉÆqÀVzÀgÀÄ.
CzÀPÉÌAzÀÄ 1960gÀ°è ‘d£À¥ÀzÀ ¸ÉêÁ læ¸ïÖ’
JA§ ¸ÀªÀiÁd¸ÉêÁ ¸ÀA¸ÉÜAiÀÄ£ÀÄß vÉgÉzÀgÀÄ. C®èzÉ 1959jAzÀ ¸ÉêÁzÀ¼À
PÁAiÀÄðªÀ£ÀÄß ¥ÁægÀA©ü¹ CzÀ£ÀÄß §ºÀ¼À ªÀgÀĵÀUÀ¼À PÁ® £ÀqɹzÀgÀÄ. 1963gÀ°è
CªÀgÀÄ PÉÊUÉÆAqÀ ªÀĺÀvÀézÀ AiÉÆÃd£ÉAiÉÄAzÀgÉ, CAUÀ«PÀ® ªÀÄPÀ̽UÁV ‘PÀgÀÄuÁUÀȺÀ’ JA§ ªÀ¸Àw ±Á¯ÉAiÀÄ
¤ªÀiÁðt. E°è FªÀgÉUÉ 300PÀÆÌ ºÉaÑ£À ªÀÄPÀ̽UÉ ²PÀët ªÀÄvÀÄÛ D±ÀæAiÀÄ ¤Ãr,
ªÉÊzÀåQÃAiÀÄ ¥ÀÅ£ÀªÀð¸ÀwAiÀÄ£ÀÆß PÀ°à¹zÁÝgÉ.
‘PÀgÀÄuÁUÀȺÀ’ PÉêÀ® CAUÀ«PÀ® ªÀÄPÀ̼À PÉÃAzÀæªÁUÀzÉÃ, C£ÁxÀ ªÀÄvÀÄÛ
vÉÆgÉAiÀÄ®àlÖ ²±ÀÄUÀ¼À D±ÀææAiÀÄzÁtªÀÇ DVzÀÄÝ, F ªÀgÉUÉ ¸ÀĪÀiÁgÀÄ 20 ªÀÄPÀ̽UÉ
E°è ¥Á®£É-¥ÉÇõÀuÉ ¤ÃqÀ¯ÁVzÉ.
‘PÀgÀÄuÁUÀȺÀ’ MAzÀÄ zÀvÀÄÛ PÉÃAzÀæªÀÇ DVzÀÄÝ, E°è AiÉÆÃUÀå zÀA¥ÀwUÀ½UÉ
CªÀgÀ ¸ÁªÀÄxÀåðªÀ£ÀÄß ¥ÀjÃQë¹ ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß PÁ£ÀÆ£ÀħzÀÞªÁV zÀvÀÄÛ ¤ÃqÀ¯ÁUÀÄvÀÛzÉ.
¸ÀܽÃAiÀÄ UÁæªÀĸÀÜjUÁV, «±ÉõÀªÁV ºÉtÄÚªÀÄPÀ̽UÉAzÀÄ, ±Á¯É (1982-1998)
ºÁUÀÆ dƤAiÀÄgï PÁ¯ÉÃdÄ (1985-2005) ¸Áܦ¹zÀ ±ÉæÃAiÀĸÀÄì PË®VAiÀĪÀjUÉ
¸À®ÄèvÀÛzÉ. ¸ÀgÀPÁgÀUÀ¼À CxÀªÁ µÀgÀvÀÄÛUÀ¼ÉÆqÀ£É §gÀĪÀ EvÀgÀ AiÀiÁªÀÅzÉÃ
jÃwAiÀÄ ¸ÀºÁAiÀĪÀ£ÀÄß PÉÆÃgÀzÉÃ, ¸ÁªÀðd¤PÀgÀ
ªÀÄvÀÄÛ «±ÉõÀªÁV ¸ÀܽÃAiÀÄgÀ ¨ÉA§®¢AzÀ¯Éà CªÀgÀÄ ¸ÁªÀðd¤PÀ ²PÀëtPÉÌ
§Ä£Á¢AiÀÄ£ÀÄß ºÁQzÀgÀÄ. vÀªÀÄä læ¸ïÖ£À ¸ÀéAiÀÄA¸ÉêÁ ¸Àé¨sÁªÀPÁÌUÀ°Ã CxÀªÁ
DzÀ±ÀðUÀ¼ÁUÀ°Ã, ¸ÀgÀPÁgÀ CxÀªÁ
E¤ßvÀgÀ £ÉgÀªÀŤÃqÀĪÀªÀgÀÄ ºÉÃgÀĪÀ ¤AiÀĪÀÄUÀ¼ÀÄ MUÀÄΪÀÅ¢®è JA§ PÁgÀtPÁÌV
CAvÀºÀªÀjAzÀ CªÀgÀÄ zÀÆgÀªÉà G½zÀgÀÄ. DzÀÄzÀjAzÀ C£ÉÃPÀ ªÀgÀĵÀUÀ¼À PÁ®
¸ÀvÀvÀªÁV £ÀqɹzÀ F ±Á¯É ªÀÄvÀÄÛ PÁ¯ÉÃd£ÀÄß, DyðPÀ ªÀÄvÀÄÛ DqÀ½vÁvÀäPÀ
PÁgÀtUÀ½UÁV ªÀÄÄZÀѨÉÃPÁ¬ÄvÀÄ. EA¢UÀÆ ‘d£À¥ÀzÀ ¸ÉêÁ læ¸ïÖ’ d£ÀjUÁV d£ÀjAzÀ¯ÉÃ
£ÀqɸÀ®àqÀÄwÛgÀĪÀ ¸ÀA¸ÉÜAiÀiÁVzÀÄÝ, ¸ÁªÀðd¤PÀgÀÄ ¤ÃqÀĪÀ zÁ£ÀzÉÃtÂUÉUÀ¼À£ÀÄß
¹éÃPÀj¸ÀÄvÀÛzÉAiÉÄà ºÉÆgÀvÀÄ, PÉÃAzÀæ ªÀÄvÀÄÛ gÁdå ¸ÀPÁðgÀUÀ¼À CxÀªÁ «zÉòÃ
¸ÀA¸ÉÜUÀ¼À C£ÀÄzÁ£ÀUÀ¼À£Àß®è.
PË®VAiÀĪÀgÀÄ vÀªÀÄä fêÀPÁgÀÄtåzÀ vÀÄrvÀ¢AzÁV, «£ÉÆèÁ ºÁQPÉÆlÖ
ªÀiÁUÀðzÀ°è ‘¸ÀªÉÇÃðzÀAiÀÄ ¥ÁvÀæ’ J£ÀÄߪÀ MAzÀÄ C¥ÀǪÀð AiÉÆÃd£ÉAiÀÄ£ÀÄß 20
ªÀgÀĵÀUÀ½AzÀ £ÀqɹPÉÆAqÀÄ §gÀÄwÛzÁÝgÉ. ªÀÄPÀ̼ÀÄ ‘¸ÀªÉÇÃðzÀAiÀÄ ¥ÁvÉæ’UÀ¼À°è ¸ÀAUÀ滹zÀ CQ̬ÄAzÀ ¤UÀðwPÀjUÉ
C£ÀßzÁ£ÀªÀ£ÀÄß ªÀiÁqÀÄvÁÛ §A¢zÁÝgÉ. ¥Àæw wAUÀ¼ÀÆ ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀĪÀÅ ¸ÀAUÀ滸ÀĪÀ
zÀªÀ¸ÀzsÁ£ÀåUÀ¼À£ÀÄß §qÀªÀgÀÄ ºÁUÀÆ C£ÁxÀjUÉ ºÀAZÀÄwÛzÁÝgÉ.
1970gÀ ªÀÄvÀÄÛ 1980gÀ zÀ±ÀPÀUÀ¼À°è PË®VAiÀĪÀgÀ ¸ÉêÁ¸ÀA¸ÉÜAiÀÄÄ,
¸ÁªÀiÁfPÀ ¸ÀªÁ®ÄUÀ¼À£ÀÄß JzÀÄj¸ÀÄwÛzÀÝ ¸ÀĪÀiÁgÀÄ 100 ªÀÄA¢ UÁæ«ÄÃt
ªÀÄ»¼ÉAiÀÄjUÉ ªÀ¸Àw±Á¯ÉAiÀÄ ¸Ë®¨sÀåªÀ£ÉÆßzÀV¹, “¸ÀAQë¥ÀÛ J¸ï.J¸ï.J¯ï.¹. PÉÆøïð”UÀ¼À£ÀÄß
¤ÃrzÀ PÁgÀt, EAzÀÄ CªÀgÀ®è£ÉÃPÀjUÉ ¸ÁªÀiÁfPÀ-DyðPÀ ¥ÀÅ£ÀªÀð¸Àw ¹QÌzÉ. 1985 gÀ°è
CªÀgÀÄ 30 ºÀ½îUÀ¼À°è ¥ÁægÀA©ü¹zÀ ªÀAiÀĸÀÌgÀ ²PÀët vÀgÀUÀwUÀ½AzÁV, ¸ÀĪÀiÁgÀÄ
900 C£ÀPÀëgÀ¸ÀÜgÀÄ EAzÀÄ CPÀëgÀ¸ÀÜgÁVzÁÝgÉ.
ªÀÄ»¼ÉAiÀÄgÀ ¥ÀÅ£ÀªÀð¸ÀwÃPÀgÀtPÁÌV læ¸ïÖ£ÀªÀgÀÄ MAzÀÄ ¦ææAnAUï ¥Éæ¸ï£ÀÄß
vÉgÉ¢zÀÝjAzÁV, 1980gÀ zÀ±ÀPÀzÀ°è 50PÀÆÌ ºÉaÑ£À ªÀÄ»¼ÉAiÀÄjUÉ vÀgÀ¨ÉÃw zÉÆgÉvÀÄ
¥ÀæAiÉÆÃd£ÀªÁ¬ÄvÀÄ.
¸ÀªÉÇÃðzÀAiÀÄ ªÀÄvÀÄÛ UÁA¢üÃf vÀvÀÛ÷éUÀ¼À ¥ÀæZÁgÀPÁÌV ºÀ¢ªÀÄÆgÀÄ
ªÀgÀĵÀUÀ½AzÀ®Æ ‘d£À¥ÀzÀ «ZÁgÀ’ JA§
ªÀiÁ¸À¥ÀwæPÉAiÀÄ£ÀÄß AiÀiÁªÀÅzÉà eÁ»ÃgÁvÀÄUÀ½®èzÉà £ÀqɹPÉÆAqÀÄ §gÀÄwÛgÀĪÀ
¸ÁºÀ¸À PË®VAiÀĪÀgÀzÀÄ.
¸ÀªÀÄPÁ°Ã£À «µÀAiÀÄUÀ¼À ªÉÄÃ¯É C£ÉÃPÀ PÀ£ÀßqÀ ¥ÀŸÀÛPÀUÀ¼À£ÀÄß
¥ÀæPÀn¹gÀĪÀ PË®VAiÀĪÀgÀÄ, ºÀ®ªÁgÀÄ ¯ÉÃRPÀgÀ ªÉÊZÁjPÀ ¯ÉÃR£ÀUÀ¼À ¸ÀAUÀæºÀªÁzÀ
‘«ZÁgÀ ªÀÄAxÀ£À’ JA§ PÀÈwAiÉÆAzÀ£ÀÄß ¸ÀA¥Á¢¹zÁÝgÉ. «£ÉÆèÁ ¨sÁªÉAiÀĪÀgÀ ‘eÉÊ
dUÀvï’ ªÀÄvÀÄÛ ¸ÀÄAzÀgï¯Á¯ï §ºÀÅUÀÄt CªÀgÀ ‘¥ÀAiÀiÁðªÀgÀuï Ogï «PÁ¸ï’ JA§
¥ÀŸÀÛPÀUÀ¼À£ÀÄß PÀ£ÀßqÀPÉÌ C£ÀĪÁ¢¹zÁÝgÉ.
£ÉʸÀVðPÀ gÀAV¤AzÀ vÀAiÀiÁj¹zÀ §mÉÖ ªÀÄvÀÄÛ ¹zÀÞGqÀÄ¥ÀÅUÀ¼À£ÀÄß
vÀAiÀiÁj¸ÀĪÀ £ÉÃPÁgÀgÀ£ÀÄß, «±ÉõÀªÁV ¹ÛçÃAiÀÄgÀ£ÀÄß, ¸ÀAWÀn¹,
UÁæªÀĸÀªÀÄÄzÁAiÀĪÀ£ÀÄß SÁ¢ vÀAiÀiÁjPÉ ºÁUÀÆ ªÀiÁgÁlUÀ¼À°è vÉÆqÀV¹zÀ ¸ÁºÀ¸ÀªÀÇ
PË®VAiÀĪÀgÀzÀÄ. CªÀgÀ ªÀiÁUÀðzÀ±Àð£ÀzÀ°è ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀĪÀÅ ¹zÀÞ¥Àr¹zÀ SÁ¢AiÀÄ
§mÉÖ ªÀÄvÀÄÛ ¹zÀÞGqÀÄ¥ÀÅUÀ½UÉ (µÀnðAUï, lªÉ¯ï, ®ÄAV, EvÁå¢) CªÀÅUÀ¼À «²µÀÖ
UÀÄtªÀÄlÖ ºÁUÀÆ ±ÉÊ°UÀ½AzÁV, ªÀÄÄPÀÛ ªÀiÁgÀÄPÀmÉÖAiÀÄ°è FUÀ ¨ÉÃrPÉAiÀÄÄ
ºÉZÀÄÑwÛzÉ. ‘¥sóÁå¨ï EArAiÀiÁ’zÀAvÀºÀ ¸ÀÄ¥Àæ¹zÀÞ ¨Áæ÷åAqÉÆAzÀPÉÌ ‘d£À¥ÀzÀ ¸ÉêÁ
læ¸ïÖ’£À SÁ¢ GvÀà£ÀßUÀ¼ÀÄ DPÀgÀªÁVªÉ. ªÉÄîÄPÉÆÃmÉAiÀÄ ¥ÁgÀA¥ÀjPÀ ¸ÀA¥ÀvÁÛzÀ
‘ªÉÄîÄPÉÆÃmÉ ¥ÀAZÉ’UÉ ªÀÄvÉÛ SÁ¢AiÀÄ ªÀÄÆ®PÀ fêÀPÉÆqÀĪÀ §UÉÎ PË®VAiÀĪÀgÀ
¸ÉêÁ¸ÀA¸ÉÜAiÀÄÄ FUÀ aAw¸ÀÄwÛzÉ. SÁ¢AiÀÄ »A¢gÀĪÀ ¸ÁéªÀ®A§£É ªÀÄvÀÄÛ
¸À±ÀQÛÃPÀgÀtzÀ vÀvÀÛ÷éUÀ¼À£ÀÄß ªÉÄÊUÀÆr¹PÉÆArgÀĪÀ E°è£À SÁ¢ GzÀåªÀĪÀÅ
ªÉÄîÄPÉÆÃmÉAiÀÄ ¸ÀªÀÄÄzÁAiÀÄPÉÌ UÀªÀÄ£ÁºÀð ¥ÀæAiÉÆÃd£ÀªÀ£ÀÄßAlĪÀiÁrzÉ.
¥Àj¸ÀgÀ ¸ÀªÀÄvÉÆî£À ªÀÄvÀÄÛ ¸ÀAgÀPÀëuÉ §UÉÎ vÀªÀÄVgÀĪÀ PÁ¼Àf¬ÄAzÁV
PË®VAiÀĪÀgÀÄ ‘ºÉǸÀ fêÀ£À zÁj’ JA§
MAzÀÄ £À«Ã£À G¥ÀPÀæªÀÄPÉÌ PÁgÀtgÁVzÁÝgÉ. EzÀgÀ PÀ®à£ÉUÀ¼ÀÄ ªÉÄîÄPÉÆmÉAiÀÄ
¸À«ÄÃ¥ÀzÀ¯Éèà EgÀĪÀ E¥ÀàvÉÛöÊzÀÄ JPÀgÉ §gÀqÀÄ £É®zÀ°è, ¥Àj¸ÀgÀ¸Éßû ªÀÄvÀÄÛ fêÀªÉÊ«zsÀå
DzsÁjvÀ C©üªÀÈ¢Þ ªÀiÁzÀjAiÀÄ°è ¸ÁPÁgÀUÉÆArªÉ. PÀgÀÄuÁUÀȺÀzÀ zÉÊ»PÀ ªÀÄvÀÄÛ
ªÀiÁ£À¹PÀ ©ü£ÀßZÉÃvÀ£À ªÀÄPÀ̼ÀÄ, ¥ÁægÀA¨sÀzÀ°è F §gÀqÀÄ £É®ªÀ£ÀÄß
PÀȶAiÉÆÃUÀåªÀ£ÁßV¸ÀĪÀ°è ¤ÃrgÀĪÀ ±ÀæªÀÄzÁ£À¢AzÁV, EAzÀÄ ¸ÁªÀAiÀĪÀ PÀȶ;
ªÀÄgÀUÀ¼ÀÄ ºÁUÀÆ ¥ÁætÂUÀ¼À £ÁnvÀ½ C©üªÀÈ¢Þ; ¸À¹UÀ¼À ¨É¼ÀªÀtÂUÉ ºÁUÀÆ «vÀgÀuÉUÁV
MAzÀÄ £À¸Àðj; d®¸ÀAgÀPÀëuÉ ªÉÆzÀ¯ÁzÀ PÁAiÀÄðUÀ¼À£ÀÄß E°è PÉÊUÉƼÀî®Ä
¸ÁzsÀåªÁVzÉ. PÀȶ GvÀà£ÀßUÀ½UÉ ªÀiÁgÁl¸ÀA¥ÀPÀð, ±ÀæªÀÄzÁ£À, gÀZÀ£ÁvÀäPÀ
PÁAiÀÄð, ¸ÀªÉÇÃðzÀAiÀÄ aAvÀ£É ªÉÆzÀ¯ÁzÀ ««zsÀ «µÀAiÀÄUÀ¼À°è, PÀȶPÀgÀÄ, ¥Àj¸ÀgÀ
¸ÀAgÀPÀëPÀgÀÄ, SÁ¢ «£Áå¸ÀPÁgÀgÀÄ, ±Á¯Á ¨Á®PÀgÀÄ ªÀÄwÛvÀgÀ «©ü£Àß »£É߯ÉAiÀÄ
D¸ÀPÀÛjUÉ ªÀÄvÀÄÛ ¸ÁªÀðd¤PÀjUÉ vÀgÀ¨ÉÃw ²©gÀUÀ¼À£ÀÄß £ÀqɸÀĪÀ PÉÃAzÀæªÁV EAzÀÄ
‘ºÉǸÀ fêÀ£À zÁj’ PÉëÃvÀæªÀÅ ¨É¼ÉzÀÄ ¤AwzÉ. E°è£À ¨ÉlÖUÀÄqÀØ, PÀtªÉ, gÀhÄj,
ªÀÄgÀUÀ¼À, ¥ÁætÂ¥ÀQëUÀ¼À PÀ®gÀªÀªÀÅ ZÀgÀSÁ ¸ÀÄvÀÄÛªÀ £ÁzÀªÀÅ, E°èUÉ §gÀĪÀ
ªÀÄPÀ̼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ AiÀÄĪÀPÀgÀ£ÀÄß DPÀ¶ð¸ÀÄvÀÛªÉ. C®èzÉ, CªÀgÀ
MvÀÛqÀ-GzÉéÃUÀUÀ¼À£ÀÄß ±ÀªÀÄ£ÀUÉƽ¹, CªÀgÀ°è MAzÀÄ ºÉƸÀ ZÉÃvÀ£ÀªÀ£ÀÄß ªÀÄÆr¸ÀÄvÀÛzÉ.
¸ÀgÀ¼À fêÀ£À, G£ÀßvÀaAvÀ£À ªÀÄvÀÄÛ «±Àé¥ÉæêÀÄzÀ DzÀ±ÀðUÀ½AzÀ CxÀð¥ÀÇtðªÁV
¨Á¼ÀĪÀ ¥ÉæÃgÀuÉAiÀÄ£ÀÆß ¤ÃqÀÄwÛzÉ.
‘ºÉǸÀ fêÀ£À zÁj’AiÀÄÄ UÀ½PÉÀ ªÀÄvÀÄÛ PÀ°PÉAiÀÄ vÁtªÁVzÀÄÝ, UÁA¢üÃfAiÀĪÀgÀ
‘£À¬Äà vÁ°ÃªÀiï’ ¥ÀjPÀ®à£ÉAiÀÄ DzsÁgÀzÀ ªÉÄïÉ, C£Ë¥ÀZÁjPÀ
²PÀëtªÀ£ÀÆß ¤ÃqÀÄwÛzÉ. F §UÉAiÀÄ ¸ÁªÀiÁfPÀ vÀAvÀæeÁÕ£ÀzÀ C¼ÀªÀrPɬÄAzÀ ¸ÀªÀÄxÀð¤ÃAiÀÄ
«PÁ¸ÀªÀÅ ¸ÁzsÀåªÁUÀÄvÀÛzÉ.
1990 jAzÀ 2003 gÀªÀgÉUÉ ºÀ¢ªÀÄÆgÀÄ ªÀgÀĵÀUÀ¼À PÁ®, ©æl£ï£À Jr£ï§gÉÆÃ
«±Àé«zÁå®AiÀÄzÀ «zÁåyðUÀ½UÉ, E°è ¥Àj¸ÀgÀ ªÀÄvÀÄÛ C©üªÀÈ¢Þ ¸ÀA§A¢üvÀ
«µÀAiÀÄUÀ¼À°è LzÀĪÁgÁªÀ¢üAiÀÄ MAzÀÄ «²µÀÖ PÁAiÀÄðPÀæªÀĪÀ£ÀÄß PË®VAiÀĪÀgÀÄ
£ÀqɹPÉÆlÖgÀÄ. EzÀjAzÁV, ¸ÀĪÀiÁgÀÄ 200 LgÉÆÃ¥Àå «zÁåyðUÀ¼ÀÄ, C©üªÀÈ¢Þ ºÁUÀÆ
¥Àj¸ÀgÀ PÀÄjvÁzÀ UÁA¢üÃf «ZÁgÀUÀ¼À §UÉUÉ M¼À£ÉÆÃlUÀ¼À£ÀÄß ¥ÀqÉzÀÄPÉƼÀî®Ä
¸ÁzsÀåªÁ¬ÄvÀÄ.
PË®VAiÀĪÀgÀÄ PÀ£ÁðlPÀ ¸ÀªÉÇÃðzÀAiÀÄ ªÀÄAqÀ½AiÀÄ CzsÀåPÀëgÁV 1989gÀ°è
CT® ¨sÁgÀvÀ ¸ÀªÉÇÃðzÀAiÀÄ ¸ÀªÉÄäüÀ£ÀªÀ£ÀÄß ªÉÄîÄPÉÆÃmÉAiÀÄ°è £ÀqɹzÀÄÝ CªÀgÀ
fêÀ£ÀzÀ Gdé¯ÁA±ÀUÀ¼À°è MAzÁVzÉ. ¸ÀÄAzÀgï¯Á¯ï §ºÀÄUÀÄt CªÀgÀÄ CzsÀåPÀëgÁVzÀÝ F
¸ÀªÉÄäüÀ£ÀzÀ°è ¨sÁgÀvÀzÀ ¥ÀæªÀÄÄR ¸ÀªÉÇÃðzÀAiÀÄ £ÁAiÀÄPÀgÀµÉÖà C®èzÉ, ¸ÀĪÀiÁgÀÄ
4,000 ¥Àæw¤¢üUÀ¼ÀÄ ¨sÁUÀªÀ»¹zÀÝgÀÄ.
UÁA¢üÃ, eÉ.¦. ªÀÄvÀÄÛ «£ÉÆèÁ ºÁQzÀ zÁjAiÀÄ°è DgÀÄ zÀ±ÀPÀUÀ¼ÀµÀÄÖ
¢ÃWÀðPÁ® ¸ÁVgÀĪÀ C¥ÀǪÀð ¸ÉêÁAiÀiÁwæPÀ PË®VAiÀĪÀgÀÄ. ¸ÀvÀå, ±ÁAw ªÀÄvÀÄÛ
¤¨sÀðAiÀÄ JA§ÄªÉà CªÀgÀ ªÀÄÆ®ªÀiË®åUÀ¼ÀÄ, ºÁUÀÆ zÀÈqsÀ¸ÀAPÀ®à ªÀÄvÀÄÛ
¥ÁæªÀiÁtÂPÀ ±ÀæªÀÄUÀ½AzÀ¯Éà ¸ÁªÀiÁfPÀ §zÀ¯ÁªÀuÉ ¸ÁzsÀå JA§ÄzÀÄ CªÀgÀ
UÁqsÀ£ÀA©PÉ.
PË®VAiÀĪÀjAzÀ ¥ÉæÃjvÀgÁV CªÀgÀ ¥Àwß VjeÁ, ªÀÄPÀ̼ÁzÀ ¸ÀAvÉÆÃµï ªÀÄvÀÄÛ
¸ÀÄWÉÆõï, ¸ÉƸÉAiÀÄA¢gÀÄ, ªÉƪÀÄäPÀ̼ÀÄ J®ègÀÆ FUÀ CªÀgÀ ¯ÉÆÃPÀ¸ÉêÁ
PÁAiÀÄðzÀ°è CªÀjUÉ ¨É£É߮ĨÁV ¤AwzÁÝgÉ. [¸ÀAvÉÆõï vÀªÀÄä ¸ÉêÁPÉëÃvÀæªÀ£ÀÄß
PÀÄjvÀ ¥Àæ¸ÀPÀÛ ¸ÀªÀĸÉåUÀ¼À §UÉÎ ¯ÉÃR£ÀUÀ¼À£ÀÄß §gÉAiÀÄÄwÛgÀÄvÁÛgÉ. £ÉʸÀVðPÀ
PÀȶIĶ ªÀiÁ¸À£ÉÆÃ§Ä ¥sóÀÅPÀĪÉÇÃPÁ CªÀgÀ “zÀ M£ï-¸ÁÖç gɪÀ®Æå±À£ï” ¥ÀŸÀÛPÀPÉÌ
CªÀgÀÄ ªÀiÁrgÀĪÀ PÀ£ÀßqÀ C£ÀĪÁzÀ “MAzÀÄ ºÀÄ°è£À PÁæAw” ¥Àæ¹zÀÞªÁVzÉ. VjeÁ
PË®V vÀªÀÄä ¸ÀªÀiÁd¸ÉêÉUÁV £Áå±À£À¯ï ¥sóËAqÉñÀ£ï ¥sóÁgï EArAiÀiÁzÀ
“zÉñÀ¸Éßû” ¥Àæ±À¹ÛUÉ ¨sÁd£ÀgÁVzÁÝgÉ. CªÀgÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ªÀÄUÀ ¸ÀÄWÉÆÃµï ªÀÄPÀ̼À
²PÀëtzÀ°è ¥Àjtw ºÉÆA¢zÁÝgÉ. ¸ÀAvÉÆõï CªÀgÀ ªÀÄUÀ ¸ÀĪÀÄ£À¸ïgÀªÀgÀÄ “DPïì¥sóÀqïð
EA¢gÁUÁA¢ü «zÁåyðªÉÃvÀ£À”PÉÌ DAiÉÄÌUÉÆAqÀÄ, EAUÉèAqï£À DPïì¥sóÀqïð «±Àé«zÁå®AiÀÄzÀ°è
fêÀªÉÊ«zsÀå-¸ÀAgÀPÀëuÉ-¤ªÀðºÀuÉ «µÀAiÀÄzÀ°è E¢ÃUÀ JªÀiï.J¸ï¹.
ªÀÄÄV¹zÁÝgÉ.]
PË®VAiÀĪÀgÀ ¸ÉêÁ¸ÀA¸ÉÜAiÀÄ ¥sÀ¯Á£ÀĨsÀ«UÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ CªÀgÀ
¸ÀºÉÆÃzÉÆåÃVUÀ¼Éà C®èzÉÃ, ¸ÀªÀiÁdzÀ £Á£Á ¸ÁªÀiÁfPÀ-ªÀÈwÛ PÉëÃvÀæUÀ¼À°è£À
PÁAiÀÄðPÀvÀðgÀÄ, «±ÉõÀªÁV AiÀÄĪÀd£ÀgÀÄ, PË®VAiÀĪÀgÀ ¤ZÀѼÀ £ÉÆÃl, ºÉǸÀ
C¯ÉÆÃZÀ£ÉUÀ¼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ¸ÀÆPÀëöä §zÀ¯ÁªÀuÉUÀ¼ÉqÉVgÀĪÀ ªÀÄÄPÀÛªÀÄ£À¸ÀÌvÉ,
¯ÉÆÃPÁ£ÀÄPÀA¥À, ¥ÀgÀ»vÀaAvÀ£É ªÀÄvÀÄÛ ¸ÀgÀ¼ÀfêÀ£À ±ÉÊ°¬ÄAzÀ ¸ÀÆáwð ¥ÀqÉ¢zÁÝgÉ.
C¸ÀºÁAiÀÄPÀjUÉ-¸ÀªÀiÁdªÀÄÄT ¥ÀæeÉUÀ½UÉ CªÀjAzÀÄ zÁj¢Ã¥ÀªÁVzÁÝgÉ.
“zÉñÀ PÀlÄÖªÀÅzÉAzÀgÉ CzÀgÀ ¨sËwPÀ ¸ÀAgÀZÀ£ÉAiÉÄà JAzÀÄ
¨sÁ«¸À¯ÁUÀÄvÀÛzÉ. DzÀgÉ, zÉñÀªÉA§ÄzÀÄ
CzÀgÉƼÀVgÀĪÀ §ÈºÀvï ªÀiÁ£ÀªÀ ¸ÀªÀiÁd. J®è zÀȶ֬ÄAzÀ®Æ ¸ÀªÀiÁd fêÀ£ÀªÀÅ
¸ÀĹÜgÀªÁV EgÀĪÀAvÉ ¸ÀPÁðgÀUÀ¼ÀÄ AiÉÆÃZÀ£É ªÀiÁqÀÄwÛ®è” JA§ PÉÆgÀUÀÄ
80-ªÀgÀĵÀUÀ¼À C£ÀĨsÀªÀ²æêÀÄAvÀ PË®VAiÀĪÀgÀ°è E£ÀÆß G½zÀÄPÉÆArzÉ.
¥Àæw¶×vÀ dªÀiÁ߯Á¯ï §eÁeï ¥Àæ±À¹ÛAiÀÄÄ F ªÀgÀĵÀ (2014) ¸ÀÄgÉÃAzÀæ
PË®VAiÀĪÀgÀ£ÀÄß CgÀ¹PÉÆAqÀÄ §A¢zÉ. ¸ÀÄgÉÃAzÀæ PË®VAiÀĪÀgÀÄ AiÀiÁgÀÄ?
dªÀiÁ߯Á¯ï ¥Àæ±À¹Û JAzÀgÉãÀÄ? CzÀ£ÀÄß PÉÆqÀĪÀªÀgÀÄ AiÀiÁgÀÄ? JA¨É¯Áè
¥Àæ±ÉßUÀ¼ÀÄ §AzÀÄ JgÀVzÀªÀÅ. ¤d, ¸ÀÄgÉÃAzÀæ PË®VAiÀĪÀgÀÄ PÁ£À£ÀzÀ ªÀÄ°èUÉAiÀÄ
ºÁUÉ, ¸À¢Ý®èzÉà ¸ËgÀ¨sÀªÀ£ÀÄß ¸ÀƸÀÄvÁÛ vÁªÀÅ ªÀiÁvÀæ J¯ÉAiÀÄ ªÀÄgÉAiÉÄà ¤AvÀªÀgÀÄ.
J®ègÀ CZÀÑjUÉ PÁgÀtªÁzÀªÀgÀÄ.
UÁA¢üÃfAiÀÄ ¤PÀlªÀwðAiÀiÁVzÀÝ ¸ÀªÀiÁd ¸ÉêÁ¸ÀPÀÛ dªÀiÁ߯Á¯ï §eÁeï CªÀgÀ
£É£À¦UÁV CªÀgÀ ºÉ¸Àj£À°è 1977gÀ°è dªÀiÁ߯Á¯ï §eÁeï ¥sËAqÉõÀ£ï ¸ÀA¸ÉÜAiÀÄ£ÀÄß
¸Áܦ¸À¯Á¬ÄvÀÄ. gÀZÀ£ÁvÀäPÀ ¸ÀªÀiÁd
¸ÉêÉ, UÁæ«ÄÃt PÉëÃvÀæUÀ¼À°è «eÁÕ£À-vÀAvÀæeÁÕ£À C©üªÀÈ¢Þ, ªÀÄ»¼É ªÀÄvÀÄÛ
ªÀÄPÀ̼À PÀ¯Áåt, F £É¯ÉUÀ¼À°è C£ÀÄ¥ÀªÀÄ ¸ÉêÉ
¸À°è¹zÀªÀjUÉ ºÁUÀÆ CAvÁgÁ¶ÖçÃAiÀÄ ªÀÄlÖzÀ°è UÁA¢üÃf ªÀiË®åUÀ¼À£ÀÄß
¥Àæw¥Á¢¹gÀĪÀªÀjUÉ F ¥Àæ±À¹ÛAiÀÄ£ÀÄß ¥Àæw ªÀgÀĵÀ ¤ÃqÀ¯ÁUÀÄvÀÛzÉ. vÀªÀÄä
gÀZÀ£ÁvÀäPÀ ¸ÀªÀiÁd ¸ÉêÉUÉ CAvÀºÀ ¥Àæ±À¹ÛAiÀÄ£ÀÄß ¥ÀqÉzÀÄPÉƼÀÄîwÛgÀĪÀ
JgÀqÀ£ÉAiÀÄ PÀ£ÀßrUÀgÀÄ ¸ÀÄgÉÃAzÀæ PË®VAiÀĪÀgÀÄ. EzÀÄ J®è PÀ£ÀßrUÀgÀ
ºÉªÉÄäAiÀÄ «µÀAiÀĪÁVzÉ.
¥Àæ±À¹ÛUÀ¼ÀÄ:
>
©ü£ÀßZÉÃvÀ£À ªÀÄPÀ̼À ¸ÉêÉUÁV PÀ£ÁðlPÀ ªÀÄ»¼Á ªÀÄvÀÄÛ ªÀÄPÀ̼À PÀ¯Áåt
E¯ÁSÉAiÀÄ gÁdå¥Àæ±À¹Û
> ¸ÀªÀiÁd¸ÉêÉUÁV
PÉƯÁè¥ÀÅgÀzÀ J¥sóï. L. E. ¥sóËAqÉõÀ£ï£À «±ÉõÀ ¥Àæ±À¹Û
(2007)
>
SÁ¢ PÉÊUÁjPÉUÉ ¸À°è¹zÀ ¸ÉêÉUÁV ¨ÉAUÀ¼ÀÆj£À “zÉù” læ¸ïÖ¤AzÀ “zÁ¹ªÀÄAiÀÄå
gÁ¶ÖÃAiÀÄ ¥Àæ±À¹Û” (2013)
>
¸ÀªÀiÁd ¸ÉêÉUÁV ªÉÄʸÀÆj£À ªÀ£ÀªÀiÁ° læ¸ïÖ CªÀgÀ “¥ÀzÀä²æà qÁ. ªÀÄvÀÆÛgÀÄ
PÀȵÀÚªÀÄÆwð UËgÀªÀ¥Àæ±À¹Û” (2014)
[*gÁdå¸ÀgÀPÁgÀzÉÆqÀ¤zÀÝ
©ü£Áß©ü¥ÁæAiÀÄUÀ½AzÁV PË®VAiÀĪÀgÀÄ 1995gÀ°è PÀ£ÁðlPÀ gÁeÉÆåÃvÀìªÀ
¥Àæ±À¹ÛAiÀÄ£ÀÄß ¤gÁPÀj¹zÀgÀÄ.]
ªÀiÁ»w
DzsÁgÀ: ««zsÀ ªÀÄÆ®UÀ½AzÀ ºÁUÀÆ ‘d£À¥ÀzÀ «ZÁgÀ’, ¸É¥ÀÖA§gï ¸ÀAaPÉ. 2014.
v EzÉÃ
wAUÀ¼À 28 gÀAzÀÄ ªÀÄÄA§¬ÄAiÀÄ J£ï.¹.¦.J. ¸À¨sÁAUÀtzÀ°è ¥Àæ±À¹Û ¥ÀæzÁ£À
¸ÀªÀiÁgÀA¨sÀ«zÉ. ªÀiÁgÀ£ÉAiÀÄ CAzÀgÉ 29/11 gÀAzÀÄ PÀ£ÁðlPÀ ¸ÀAWÀ.
ªÀiÁvÀÄAUÁzÀ°è ¸ÀAeÉ 5.30 PÉÌ ¸ÀÄgÉÃAzÀæ PË®VAiÀĪÀgÀ eÉÆvÉ ¸ÀAªÁzÀ
PÁAiÀÄðPÀæªÀÄ«zÉ. ªÀÄÄA§¬Ä PÀ£ÀßrUÀgɯÁè ¨sÁUÀªÀ»¸À¨ÉÃPÉAzÀÄ ¥ÁæxÀð£É.
~ 0~
